Każdy student, który rozpoczyna studia, zadaje sobie pytania: czy będzie mnie stać na edukację? Ile tak naprawdę kosztują studia na uczelni wyższej? W tym artykule odpowiemy na Wasze pytania, a nawet więcej – sprecyzujemy jakie opłaty są obowiązkowe w całej Polsce, a za co Uczelnia nie ma prawa pobierać od Was opłat.

Zacznijmy od tego, jakie opłaty są odgórnie “narzucone” przez Ustawę i jakie powinniśmy uregulować w przypadku takiej potrzeby. Cytując Ustawę Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce z dnia 20 lipca 2018 r. Art. 79 “1. Uczelnia publiczna może pobierać opłaty za usługi edukacyjne związane z:

1) kształceniem na studiach niestacjonarnych;

2) powtarzaniem określonych zajęć na studiach stacjonarnych z powodu niezadowalających wyników w nauce;

3) kształceniem na studiach w języku obcym;

4) prowadzeniem zajęć nieobjętych programem studiów;

5) kształceniem cudzoziemców na studiach stacjonarnych w języku polskim.

2. Uczelnia publiczna może pobierać opłaty również za:

1) przeprowadzenie rekrutacji;

2) przeprowadzenie potwierdzania efektów uczenia się;

3) wydanie indeksu i legitymacji studenckiej oraz duplikatów tych dokumentów;

4) wydanie odpisu w języku obcym dyplomu ukończenia studiów i suplementu do dyplomu, innych niż wydane na podstawie art. 77 ust. 2;

5) wydanie duplikatu dyplomu ukończenia studiów i suplementu do dyplomu;

6) korzystanie z domów studenckich i stołówek studenckich.”

Co z tego wynika? Uczelnia ma prawo pobierać w/w opłaty od studentów, a studenci z kolei powinni je uiszczać. Ale czy uczelnia ma prawo zmieniać wysokość opłat i zmuszać studentów do dostosowywania się? Nie, student przez cały okres studiów ma zagwarantowaną wysokość opłat, jaka obowiązywała w dniu przyjęcia na studia. Wyjątek stanowią jedynie opłaty za korzystanie z domów studenckich i stołówek oraz opłaty za prowadzenie zajęć nieobjętych programem studiów. Te przepisy obowiązują od roku akademickiego 2019/2020, czyli niestety nie dotyczą osób, które rozpoczęły studia wcześniej.

Kierując się przepisami Ustawy możemy z pewnością powiedzieć – żadnych innych opłat uczelnia NIE MOŻE pobierać od studenta. Opłatami “zakazanymi” mogą być m.in: egzamin (poprawkowy, komisyjny lub dyplomowy), wydanie suplementu do dyplomu, rejestrację na kolejny rok studiów, etc..  W przypadku wystąpienia sytuacji, gdy uczelnia wymaga uiszczenia opłaty “zakazanej” warto zwrócić się do Samorządu Studenckiego uczelni macierzystej lub do Rzecznika Praw Studenta PSRP. Za tego typu postępowanie na uczelnie może być nałożona administracyjna kara pieniężna w wysokości do 50 000 zł.

Autorka: Sofiya Husyak, Politechnika Rzeszowska